اقتصادتوجه، «سلفی» و رقصی میانه میدان - خبرگزاری مهر


1397/04/23

خبرگزاری مهر ؛ گروه فرهنگ-  مجید سلیمانی ساسانی* سخن از امکاناتی که تلفن همراه هوشمند در زمانه ما در اختیارمان می‌گذارد کاری بی‌ارزش جلوه می‌کند، زیرا از صغیر و کبیر، یک و یا حتی چند عدد از آ



خبرگزاری مهر
؛ گروه فرهنگ- 
مجید سلیمانی ساسانی*
سخن از امکاناتی که تلفن همراه هوشمند در زمانه ما در اختیارمان می‌گذارد کاری بی‌ارزش جلوه می‌کند، زیرا از صغیر و کبیر، یک و یا حتی چند عدد از آن را در اختیار دارند و عمدتاً به همه امکان‌های آن واقف‌اند. خصوصاً آن‌ها که «انتقال فنّاوری» رسانه‌ای را درک کرده‌اند و دهه‌های پیشین را در خاطر دارند. هرچند از ساحت تحلیل اجتماعی، کیلومترها از فنّاوری عقب افتاده‌ایم. امروز از صغیر و کبیر، کتاب، روزنامه‌، تلویزیون و حتی سینمای خود را در گوشی تلفن همراه خود تجربه می‌کنند، با این تفاوت که به‌مراتب دسترسی آسان‌تر شده و حجم عظیمی از محتوا در اختیار آن‌هاست. ضمن اینکه خصوصیت تعاملی ارتباطات - که به‌واسطه همین تلفن همراه هوشمند برای آن‌ها فراهم شده است- این امکان را فراهم می‌کند که مخاطبان و مصرف‌کننده‌های رسانه‌ای دیروز، وارد عرصه تولید محتوا نیز شوند. یکی از این امکانات اساسی، لنزهایی است که در پشت و جلوی تلفن همراه تعبیه شده است. این لنزها، قادر به تولید هرگونه تصویر ثابت و متحرکی با کیفیت بسیار بالا هستند. در صورتی که تا دو دهه پیش، امکان عکس‌برداری و فیلم‌برداری برای هر کسی فراهم نبود و فنّاوری آن نیز به‌پای کیفیت امروز نمی‌رسید.
درواقع، تلفن همراه هوشمند، چند دستگاه بزرگ و کوچک عکاسی و فیلم‌برداری را به‌طور هم‌زمان، در اختیار «عموم» قرار داده و آن‌ها نیز از خاصیت «هم‌زمانی» تولید و انتشار بهره می‌برند و در کسری از دقیقه، مبادرت به تولید و انتشار عکس و فیلم در شبکه‌های اجتماعی، خصوصاً شبکه اجتماعی مبتنی بر تصویر اینستاگرام می‌کنند. درحالی‌که فنّاوری پیشین هرگز چنین امکانی را فراهم نمی‌کرد. اینستاگرام، با مجموعه‌ای از فیلترها و امکانات فنی، اساساً داستان «تصویر» را متحول می‌کند و در برداشتی اساسی‌تر باید گفت که اینستاگرام، حاوی «نگاه» نسلی از انسان به همه «عالم» اعم از انسان‌های دیگر و واقعیت‌هاست.
از منظر دیگر می‌توان ادعا کرد که اینستاگرام، اساساً مفهوم «عکس» را تغییر داده است. اگر تا دیروز، عکس‌ها، خصوصاً عکس‌های خانوادگی، جزو میراث مقدس هر خانواده محسوب می‌شدند و در میانه آلبوم‌ها و در حصار گنجه‌ها و پستوها نگهداری می‌شدند، امروز با وضعیتی کاملاً متفاوت روبرو هستیم. عکس‌ها از آلبوم‌ها خارج شده‌اند و در شکلی انبوه، در میانه شبکه‌های اجتماعی تصویرمحور قرار می‌گیرند. عکس‌ها و فیلم‌های شخصی و خانوادگی، دیگر معنای پیشین خود را از دست داده‌اند و در تطوری شگفت‌انگیز، حاوی معانی شخصی و اجتماعی جدیدی شده‌اند. تا دیروز، تنها تصاویر شخصی افراد مهم و یا مشهور، در سطحی محدود منتشر می‌شد. اما امروز این امکانی همگانی است! دیگر حتی اهمیت ندارد که فرد مشهوری باشید تا «مورد توجه» قرار بگیرید. بلکه «کافی» است که از «قواعد توجه» در شبکه‌های اجتماعی آگاهی «لازم» را داشته باشید تا تصاویر شما مرتباً منتشر شوند و مورد بحث قرار گیرد. یکی از این قواعد توجه، «سلفی» است.
نمی‌توان مدعی شد که اخذ تصاویر سلفی، امری متأخر و متعلق به تاریخ نه‌چندان دور عکاسی است! بلکه به نظر می‌رسد که این وجه از تصاویر سلفی، امری متقدم و در ارتباط با شبکه‌های اجتماعی محسوب می‌شود. تا آنجا که انتشار سلفی، به‌گونه‌ای جنون‌آمیز در اینستاگرام رواج یافته و بسیاری از عکس‌های منتشرشده با هشتک «سلفی» منتشر شده‌اند. کاربران فعال شبکه‌های اجتماعی تصویری، مرتباً از پرتره‌های خود خسته می‌شوند و در نسخه‌های مختلفی از خود تولید می‌کنند. آن‌ها مرتباً زوایای تصویر را عوض می‌کنند و به فکر نوآوری‌هایی درزمینهٔ طراحی صحنه، لباس و گریم هستند تا جلوه‌های جدیدی از «بدن» خود را به نمایش بگذارند. بنابراین، اینستاگرام، تنها یک ابزار فنّاورانه و یا حتی یک شبکه اجتماعی نیست، بلکه ابزاری فعال برای ایجاد «هویت‌های جدید» است که در «ایجاد تمایز» نیز به کاربرانش کمک می‌کند. ایجاد تمایز، قاعده‌ای اصلی در «توجه» محسوب می‌شود. از همین روی، اینستاگرام، «رقص میانه میدان» را برای هر کاربری فراهم می‌کند تا فعالانه از خلال جنون سلفی، «اقتصاد توجه» را از آن خود کند. کاربران در این چرخه تولید و در این میدان «عرضه و تقاضای تصویر»، فرصت‌ها را غنیمت می‌شمارند و از هر حربه‌ای برای «ارائه یک تصویر ایدئال» از خود استفاده می‌کنند. ظاهراً سلفی در این معنی، مجالی برای عرضه خود است که البته این‌گونه هم می‌تواند باشد. اما در واقعیت، همه‌چیز به نفع یک نوع از اقتصاد جدید، تمام می‌شود. در عبارتی نهایی؛ «بهترین نسخه» از هر انسان به خواست او ضبط می‌شود و در چرخه اصلی مصرف، به نفع یک نظم جدید عام و جهانی، مصادره می‌گردد.
* دانش آموخته دکتری علوم ارتباطات، مدرس و پژوهشگر

کد خبر
4345766





مشخصات
نام و نام خانوادگی
ایمیل یا شماره تماس
کد امنیتی

تابلو کوچه شجریان در روستای «بیاره» دنا پائین کشیده شد

کوچه‌ای که تا دو سه روز پیش، با عبور از آن در هر فصلی برای عابرانش ترانه‌ای در خاطره‌ها زنده می‌کرد دور از ذهن نیست اگر برای آیندگان به نوستالژی تبدیل شود، کوچه سابق استاد شجریان در روستا

چند خبر از حوزه مد و لباس

صدور مجوز برگزاری ۲۷ نمایشگاه و جشنواره مد و لباس از ابتدای سال تا کنون، انتشار کتاب اطلس طراحان مد و لباس و برگزاری دوره آموزشی هنر خط بر تار و پود آخرین خبرها در حوزه مد و لباس هستند.

" از آبادان تا حلبچه" نقد می‌شود

سومین نشست ادبی از سلسله نشست‌های تخصصی نقد کتاب با عنوان "سه‌شنبه‌های کتاب"، به نقد و بررسی کتاب" از آبادان تا حلبچه " تاریخ شفاهی سردار محمد جواد اسلامی می‌پردازد.

حضور معاون سیما در پشت صحنه آخرین برنامه 2018

دکتر میرباقری با حضور در پشت صحنه آخرین ویژه برنامه جام جهانی ٢٠١٨ از نزدیک با دست اندکاران تولید این برنامه پر ببینده دیدار و از تلاش شبانه روزی آنها قدردانی کرد. به گزارش ایسنا در ا

حضرت معصومه (س) سرآمد علم و دانش و الگوی عفاف و حجاب است

افتتاحیه جشن‌های دهه کرامت با حضور جمعی از زائران حرم عبدالعظیم حسنی (ع) و با حضور مادران و دختران برگزار شد. به گزارش ایسنا، حجت‌الاسلام والمسلمین حبیب رضا ارزانی ـ مدیر کانون‌های فر

رنج بی‌وطنی در وطن فرهنگی

یکی از خودش می‌پرسد چرا در هیچ نهادی اعم از فرهنگی و رسانه‏‌ای و... از آن‌ها کمک نمی‌گیرند. دیگری می‌گوید اگر استخدام می‌شده مدیرمسئول حبس می‌شده. اما حرف‌شان این است که سال‌هاست مانده‌ان

جام‌جهانی رسانه‌ها را از خبر غافل می‌کند

دیدار رده‌بندی جام‌جهانی سردبیر روزنامه «سیاست روز» معتقد است، رسانه‌های ایران نباید فقط تحت تأثیر اتفاقاتی مانند جام جهانی قرار بگیرند و همه پتانسیل و ظرفیت‌های خود را به چنین رویداد ورز

دلیر:حجاب را با مقوله معرفت و شناخت ترویج بدهیم

یک مدرس درس خارج فقه، اصول، عرفان و فلسفه با بیان اینکه ما با تولید کتاب‌هایی از منظر قرآن و سنت و ارائه آن‌ها با زبان روز و ادبیاتی که برای همگان قابل مطالعه باشد می‌توانیم فرهنگ حجاب را

فکری به حال فضای بعد از جام‌جهانی کنید!

سردبیر ورزشی روزنامه «همشهری» معتقد است که در جام‌جهانی مشتری فوتبال و رسانه افزایش پیدا می‌کند و با پایان آن خلایی به وجود می‌آید زیرا هیچ مسابقه دیگری در این مدت برگزار نخواهد شد بنابرا

آیت‌الله علم‌الهدی: بعضی زنان با ورود به عرصه‌هایی که در شأن مردان است آنها را کنار می‌زنند - اخبار تسنیم - Tasnim

آیت‌الله علم‌الهدی: بعضی زنان با ورود به عرصه‌هایی که در شأن مردان است آنها را کنار می‌زنند امام جمعه مشهد در مراسم جشن ولادت حضرت معصومه(س) به بیان ویژگیهای خاص زنان و مردان پرداخت و زنان را از و

مطالب سایت

تمامی اخبار دانش نیوز بدون دخالت انسانی و توسط موتورهای جستجوگر جمع آوری میشود و دانش نیوز در قبال محتوای اخبار هیچ مسئولیتی ندارد.
Royal Oriental iranien Restaurant Geneva